چکیده 

اوقات فراغت را میتوان مهمترین و دلپذیرترین اوقات بشر دانست، به طوری که میتوانیم این اوقات را با فعالیت های بدنی بخصوص برای نوجوانان و جوانان پرکنیم تا اوقاتی پربارتر داشته باشیم. هدف از این تحقیق بررسی رابطه بین نحوه گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت در پسران 15 تا 17 سال بود. جامعه آماری این پژوهش 3156 نفر از پسران 15 تا 17 سال شهرستان دلفان است که از این میان 194 نفر به شیوه تصادفی خوشه ای به روش شارپ کوکران به عنوان نمونه تحقیق انتخاب شدند. ابزار اندازه گیری این تحقیق شامل آزمون های آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت که شامل ترکیب بدن، انعطاف پذیری، قدرت و استقامت عضلانی و استقامت قلبی تنفسی و پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی محتوایی آن توسط متخصصان تایید گردید و ضریب پایایی پرسشنامه با استفاده از روش آزمون- آزمون مجدد ،95/0 به دست آمد. پس از جمع آوری اطلاعات، با استفاده از ضریب همبستگی کلی رشته ای برای رابطه متغیرها، آزمون کلموگروف اسمیرنوف برای همگنی دادها، تحلیل واریانس یک راهه(Anova  ) برای تفاوت بین متغیرها و آزمون تعقیبی توکی برای تفاوت بین گروهی به تجزیه و تحلیل نتایج پرداخته شد. نتایج نشان داد که: بین زمان گذران اوقات فراغت با سطح آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت پسران رابطه معناداری وجود دارد(05/0p ). بین آمادگی جسمانی با نحوه گذران اوقات فراغت تفاوت معناداری وجود دارد (05/0p ). ولی بین رشته ورزشی، مکان و مدت گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی از نظر آماری رابطه  معناداری به دست نیامد، همچنین بین مکان و مدت گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی تفاوت معناداری به دست نیامد.  با توجه به نتایج، مکان، مدت و نوع رشتۀ ورزشی در اوقات فراغت در بهبود سطح آمادگی جسمانی تفاوت چندانی ندارد. که این امر با برنامه ریزی درست و علمی در زمینه بهینه کردن زمان، امکانات و تجهیزات ورزشی و همچنین به کار گیری مربی متخصص قابل دست یابی می باشد.

واژه های کلیدی : اوقات فراغت ،آمادگی جسمانی، سلامت ،آمادگی قلبی تنفسی، ترکیب بدنی

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                                                            صفحه 

فصل اول- طرح مساله 

1- 1 مقدمه——————————————————————————————– 2 

1- 2 بیان مسئله ————————————————————————————— 3

1- 3 اهمیت و ضرورت پژوهش ————————————————————————- 5

1- 4 اهداف پژوهش———————————————————————————— 7

1- 4-1 هدف کلی پژوهش —————————————————————————– 7

1- 4-2 اهداف جزیی———————————————————————————– 7

1- 5 فرضیههای پژوهش ——————————————————————————- 7

1- 6 محدودیتهای پژوهش —————————————————————————- 8

1- 6- 1 محدودیتهای خارج از کنترل پژوهشگر ——————————————————– 8

1- 6- 2 محدوده پژوهش ——————————————————————————- 8

1- 7 تعریف واژهها و اصطلاحات پژوهش —————————————————————- 9

فصل دوم- مبانی نظری و پیشینه پژوهش

2- 1 مقدمه—————————————————————————————— 12

2- 2 مبانی نظری پژوهش —————————————————————————- 12

2- 2-1 ریشه لغوی اوقات فراغت ——————————————————————— 12

2- 2-2 اوقات فراغت ——————————————————————————— 13

2- 3 اوقات فراغت از دیدگاه اسلام ——————————————————————– 15

2- 4 اوقات فراغت از دیدگاه دانشمندان   ————————————————————- 16

2- 5 تاریخچه اوقات فراغت در ایران  —————————————————————– 16

2- 6 اوقات فراغت در برخی از کشورها —————————————————————- 17

2-  7عوامل تاثیر گذار بر نحوه گذران اوقات فراغت  ————————————————— 18

2 7- 1 نقش سن ———————————————————————————– 18

2 7- 2 نقش جنسیت ——————————————————————————- 18

2 7- 3 نقش قومیت ——————————————————————————– 19

2 7- 4 نقش امکانات ——————————————————————————- 19

2 7- 5 نقش خانواده   —————————————————————————— 20

2-  7- 6 نقش وضعیت اقتصادی ———————————————————————- 20

2-  7- 7 نقش موقعیت اجتماعی ———————————————————————- 21

2-  8 کارکردهای اوقات فراغت ———————————————————————– 22

2- 8-1 رفع خستگی  ——————————————————————————– 22

2- 8-2 نیاز به تفریح —————————————————————————- —–22

2- 8-3 شکوفایی استعدادها ————————————————————————– 22

2- 8-4 رشد اجتماعی فرد ————————————————————————— 22

2- 9- نقش شرایط ناشناخته زندگی —————————————————————–  23

2- 10 آموزش اوقات فراغت و سلامت جامعه ———————————————————- 23

2- 11 آمادگی جسمانی —————————————————————————— 24

2- 11-  1 مزایای فیزیولوژیک آمادگی جسمانی ——————————————————- 25

2- 11- 1- 1 دستگاه استخوانی و عضلانی ————————————————————- – 25

2- 11- 1- 2 دستگاه قلب و گردش خون ————————————————————– 25

2- 11- 1- 3 دستگاه تنفس و ریه ها—– ——— ————– —— ——————— 25

2- 11- 1- 4 دستگاه گوارش و دفعی——— ——————————– —- ———- 26

2- 11- 1- 5 دستگاه اعصاب————– —————- —– ————– – ———– 26

2- 11- 2 ترکیب بدن ————— ——————————- —— — – ———– 26

2- 12 مزیت اجتماعی —————– —————– —– ————- – ———— 26

2- 13 مزیت روانشناختی ——– ———- ———— —- ————— – ————- 26

2- 14 نیازهای نوجوانان در ارتباط با ورزش —— ————————– —————- 27

2- 15 نیاز به وضعیت بدنی مناسب و کسب آمادگی جسمانی ——— ——- – —————– 27

2- 16 نیاز به رقابت و مسابقه  —————————— ——— – —– ————– 27

2- 17 نیاز به امنیت و تعلق اجتماعی  ——————– ———— – ——————- 28

2- 18 نیاز به درک ارزشهای اخلاقی و اجتماعی ——————————————— 28

19 رابطه آمادگی جسمانی با سلامت  ————————– ———————— 28

19- 1 آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت  ———— ———- —- ——————— 28

19- 2 آزمون های آمادگی جسمانی مرتبط با تندرستی ———————— ———— 29

2 19- 3 اجزای آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت—————- ——- — —————— 30

2 19- 3- 1 قدرت عضلانی ———————————- ——- ——————– 30

2- 19- 3- 2 انواع قدرت —— ———————————– —— ———– —— 30

2- 19- 3- 3 استقامت عضلانی —————————————– —- ————– 30

2- 19- 3- 4 انواع استقامت عضلانی  ———————– —– ————————– 31

2- 19- 3- 5 استقامت قلبی و تنفسی  ——————— ————— —————– 31

2- 19- 3- 6 انعطاف پذیری — ————————— ————— —– ———— 31

2- 19- 3- 7 ترکیب بدنی —————- ———————————– ——- —– 32

2- 19- 3- 8 چربی بدن – ——————————- – ————- —————— 33

2- 20 سلامتی ———- —————————— ——- ———————— 33

2- 21 تاثیر روزش بر هر یک از عوامل خطر زا  —— ——— — — — – ———————– 34

2- 21- 1 فقر حرکتی  ———- ————————– —– — ———————- 34

2- 21- 2 اضافه وزن  ———- ————————— —— —- – – —————– 34

2- 21- 3 فشارهای عصبی  ————————– ————— – —- ————— 35

2- 21- 4 بالا بودن سطح چربی خون ——————- ——————- —- ———– 35

2- 21- 5 بیماری های قلبی عروقی  —————— —————————– ——- 35

2- 22 پیشینه تحقیق  ———————————————- ————- —— 36

2- 22- 1 پیشینه های داخلی ——————— ———————- ——— —- —36

2- 22- 1 پیشینه های خارجی  ———– ———————————- – —– ——- 42

فصل سوم- روششناسی پژوهش

3- 1 مقدمه  —————————————————————————–47

3- 2 روش تحقیق————————————————————————47

3- 3جامعه و نمونه آماری —————————————————————–47

3- 4 متغیرهای اعمال شده —————————————————————48

3- 4-1 متغیرها کنترل شده توسط محقق———- ——– —– ————————— 48

– 2 متغیرهای اعمال شده خارج از کنترل محقق ——————————————48

وسایل و ابزار اندازه گیری————————————————————-49

5-1 پرسشنامه ———————————————————————–49

3 5-2 روایی و پایای پرسشنامه—————– ——— —– ————————– 49

3 5-2- 1 روایی پرسشنامه—————– ——————- —– ——————– 49

33- 5- 2- 2 پایایی پرسشنامه————– ——————– —— ——————-  49

3- 5-3 آزمون های آمادگی جسمانی مرتبط با سلامتی—– ——– – — – ———————  50

3- 5-3- 1 آزمون اتقامت قلب و عروق——————————- — ——————–  50

3- 5-3- 2 آزمون استقامت عضلانی ——————————– ———————-  50

3- 5-3- 3 آزمون قدرت عضلانی —— —————————— — ——————  51

3- 5-3- 4 آزمون ترکیب بدنی ——– ————————— ——- —– ———–  51

3- 5-3- 5 آزمون انعطاف پذیری ————————— —————— —- ——-  51

3- 5-4 ابزار اندازه گیری —- — —————————- ——————— —- —- 51

3- 5-4- 1 زمان سنج ——————————– ———————————- 51

3- 5-4- 2 چربی سنج —— ————————– ——————————— 51

3- 5-4- 3 تخته انعطاف —– ————————— ————— —————– 51

3- 6 روش اجرا  —————— —————————- —— —– ——- – —– 52

3- 7 روش های آماری  ————— ————————————- ——- —– 53

فصل چهارم-  یافته های پژوهش

4- 1 مقدمه——– ———————– —————— ——— —————- 55

4- 2 تجزیه و تحلیل توصیفی دادهها—————- ————— —– —————— 55

4- 2-1 میانگین و انحراف استاندارد متغیرها——————- — ————————— 55

  • 3 آمادگی جسمانی و اوقات فراغت——————- ———– —- ——————- 76

ح

 

4 تجزیه و تحلیل داده ها با شاخص آمار استنباطی——————— — ———— —– 80

ضابطه تصمیم گیری——————————- ———- ——————- 80

بررسی فرضیه های پژوهش و ارائه نتایج——————————————— 80

فصل پنجم- بحث و نتیجه گیری

5- 1 مقدمه  —————————————————————————–87

5- 2خلاصه پژوهش ———————————————————————-87

5- 3 بحث و نتیجه گیری——————————————————————88

5- 3-1 نحوه گذران اوقات فراغت———————————————————–88

5- 3-2 رابطه نحوه گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی  ————————————–91

5- 3-3 تفاوت بین اوقات فراغت با آمادگی جسمانی  ——————————————–93

5- 4 پیشنهادات بر خاسته از یافته های تحقیق————————————————95

5- 5 پیشنهادات برای تحقیقات بعدی —————————– — — — —————–   95

پیوست ها

پیوست ها ———————– —————- ——- —————————- 96

منابع ———————————— ——————- ——- ————— 101

فهرست جداول

جدول 1- 2)  عناصر قابل سنجش در آمادگی جسمانی ——————— ——————- 29

جدول 4- 1)  توزیع میانگین قد، وزن و سن گروه مورد مطالعه ——————————— 55

جدول 4- 2) توزیع فراوانی و درصد ساعات فراغت در ایام تحصیل —————– — ———— 56

جدول 4- 3 ) توزیع فراوانی و درصد ساعات فراغت در ایام تابستان —————— ———— 57

جدول 4- 4) توزیع فراوانی و درصد ساعات فراغت در شبانه روز – —————— ————– 58

جدول 4- 5) توزیع فراوانی و درصدزمان فراغت در شبانه روز —————————- ——- 59

جدول 4- 6) توزیع فراوانی و درصد مکان گذران اوقات فراغت —————— —  — ———— 60

جدول 4- 6) توزیع فراوانی و درصد مکان گذران اوقات فراغت ———————- ———— 61

جدول 4- 8) توزیع فراوانی و درصد نوع فعالیت ورزشی در گذران اوقات فراغت  — —— ———— 62

جدول 4- 9) توزیع فراوانی و درصد مدت فعالیت ورزشی در گذران اوقات فراغت ——- ————  63

جدول 4- 10) توزیع فراوانی و درصد زمان فعالیت ورزشی در شبانه روز ——- ——————- 64

جدول 4- 11) توزیع فراوانی و درصد مکان فعالیت ورزشی در شبانه روز —— —– —–  ——— 65

جدول 4- 12) توزیع فراوانی و درصد انگیزه فعالیت ورزشی ————— —— ————— 66

جدول 4- 13) توزیع فراوانی و درصد فعالیت ورزشی دلخواه در اوقات فراغت——– ————— 67

جدول 4- 14) توزیع فراوانی و درصد نزدیکترین مکان ورزشی ———- ——— ————–  69

جدول 4- 15) توزیع فراوانی و درصد فضای ورزشی مناسب ———————- — ———- 70

جدول 4- 16) توزیع فراوانی و درصد اماکن ورزشی مناسب ———- ——————- ——- 71

جدول 4- 17) توزیع فراوانی و درصد کیفیت اماکن ورزشی –  ——– ———– —————- 72

جدول 4- 18) توزیع فراوانی و درصد وضعیت کیفی وسایل ورزشی — —————————- 73

جدول 4- 19) توزیع فراوانی و درصد وضعیت کمی وسایل ورزشی ————– — ————— 74

جدول 4- 20) توزیع فراوانی و درصد تأثیر والدین در ارتباط با ورزش ——–  —- —————- 75

جدول 4- 21) قابلیتهای جسمانی آزمودنی ها ———————————————– 79

جدول 4- 22) نتایج آزمون فرضیه مربوط رشته ورزشی در اوقات فراغت با آمادگی جسمانی—- ——- 80

جدول 4- 23) نتایج آزمون فرضیه مربوط زمان اوقات فراغت با آمادگی جسمانی ——————- 81

جدول 4- 24) نتایج آزمون فرضیه مربوط مکان گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی————– 81

جدول 4- 25)نتایج آزمون فرضیه مربوط مدت گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی ————- – 82

جدول 4- 26) نتایج آزمون فرضیه مربوط آمادگی جسمانی و گذران اوقات فراغت——————- 82

جدول 4- 27) نتایج آزمون توکی آمادگی جسمانی بر اساس نحوه گذران اوقات فراغت– ————- 83

جدول 4- 28) نتایج آزمون فرضیه مربوط آمادگی جسمانی با زمان اوقات فراغت ——– ———– 84

جدول 4- 29) نتایج آزمون فرضیه مربوط به تفاوت آمادگی جسمانی با مکان گذران اوقات فراغت– —- 84

جدول 4- 30) نتایج آزمون فرضیه مربوط آمادگی جسمانی با مدت گذران اوقات فراغت——- —— – 85

فهرست نمودارها

 

نمودار 4- 1 توصیف ساعات اوقات فراغت در ایام تحصیل ————— ———————-  56

نمودار 4- 2) توصیف ساعات اوقات فراغت در ایام تابستان ——————————- —–  57

نمودار 4- 3) توصیف ساعات اوقات فراغت در شبانه روز —— ———— —————  —– 58

نمودار 4- 4)  توصیف زمان اوقات فراغت در طول شبانه روز ———————————–  59

نمودار 4- 5) توصیف مکان اوقات فراغت در طول شبانه روز —————— ——— — ——  60

نمودار 4- 6) توصیف نوع فعالیت اوقات فراغت ——- ————————  ————— 61

نمودار 4- 7) توصیف نوع فعالیت ورزشی در گذران اوقات فراغت ——— —————— —–  62

نمودار 4- 8) توصیف مدت فعالیت ورزشی در اوقات فراغت ————————————  63

نمودار 4- 9) توصیف زمان فعالیت ورزشی در اوقات فراغت —————– —— ———– —  64

نمودار 4- 10) توصیف مکان فعالیت ورزشی در اوقات فراغت ————– ——-  —- ———  65

نمودار 4- 11) توصیف انگیزه از فعالیت ورزشی در اوقات فراغت ——- ——————— —-  66

نمودار 4- 12) توصیف فعالیت ورزشی دلخواه در اوقات فراغت ————— ——————  68

نمودار 4- 13) توصیف مکان ورزشی نزدیک در اوقات فراغت  —————- —— —– ——-  69

نمودار 4- 14) توصیف وضعیت فضای ورزشی در اوقات فراغت  ————– ——–  ———-  70

نمودار 4- 15) توصیف وضعیت اماکن ورزشی موجود در اوقات فراغت ——– ——————-  71

نمودار 4- 16) توصیف کیفیت اماکن ورزشی موجود در اوقات فراغت —————————-  72

نمودار 4- 17) توصیف کیفی وسایل و ابزار ورزشی در اوقات فراغت —————– ————  73

نمودار 4- 18) توصیف کمی وسایل و ابزار ورزشی در اوقات فراغت ———— —— ————  74

نمودار 4- 19) توصیف تأثیر والدین در ورزش کردن — —————————  ———–   75

نمودار 4- 20) توصیف مدت اوقات فراغت در شبانه روز با آمادگی جسمانی ——– ————–   76

نمودار 4- 21) توصیف زمان اوقات فراغت با آمادگی جسمانی ————– — — —  —– ——–  77

نمودار 4- 22) توصیف نوع فعالیت اوقات فراغت با آمادگی جسمانی —- — ———————–  78

نمودار 4- 23) توصیف مکان گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی ————- –  —— ——– 79

فصل اول 

طرح پژوهش

  11 مقدمه

موضوع اوقات فراغت1 از دیر باز مورد توجه بوده است و مطالعات به عمل آمده نشان می دهد که انسان به طور پیوسته در این باره در پی چاره جویی بوده است در حال حاضر نیز این توجه و حساسیت نه تنها کاهش نیافته بلکه اهمیت آن به دلایل متعددی افزایش نیز یافته است. بخشی از این دلایل عبارتند از: رشد و توسعه زندگی ماشینی، کاهش ساعات کار و فعالیت، ارتقای سطح آگاهی و دانش بشری و از همه مهمتر و مؤثرتر دگرگونی های فرهنگی و شکل گیری خاص تمایلات و علایق انسان هاست[1]. فراغت شامل آن بخشی از زمان فرد است که مقید به انجام تقاضاهای زیستی و امرار معاش نیست و شخص می تواند به شکل آزاد واختیاری به برنامه های انتخاب شده خود بپردازد[2]. فنیکس(1996) معتقد است که مسئله سرگرمی و اوقات فراغت، مسئله آزادی فرد است که طی آن به تفریح می پردازد. امروزه تفریح و گذران اوقات فراغت، وسیله مؤثری برای پرورش قوای فکری، جسمی و اخلاقی افراد بوده و عاملی برای جلوگیری از کجروی های اجتماعی محسوب می شود. برای یک دانش آموز ساعاتی که صرف نشستن در کلاس درس و مطالعه مواد درسی و نیز امر بری از والدین می شود، کار موظف به حساب می آید. لذا به طور مشخص اوقات فراغت دانش آموزان را می توان چنین تعریف نمود: هنگامی که دانش آموز بطور موظف دروس خود را تمام کرده و علاوه بر ساعات خواب، زمان رفت و برگشت، مرور دروس و رسیدگی به وظایف شخصی، کاری نداشته و از این الزام ها رها شده باشد؛ این زمان ها، زمان اوقات فراغت دانش آموز است که طی آن او می تواند به فعالیت های دلخواه خود بپردازد[3]. از نظر لوتکه2 (1972) اوقات فراغت ساختاری کاملا مستقل دارد و بخش مهمی از زندگی انسان هاست. اوقات فراغت فضایی است که شخص در آن خود را بیان کرده و با محیط اطراف خود ارتباط برقرار می کند و از آن تجربه به دست می آورد[4]. در طول تاریخ بشری، قدرت جسمانی همراه با شجاعت روحانی، بزرگترین عامل موفقیت انسان در میدان تنازع بقاء بوده است[5]. به طور متداول، کیفیت و امکانات بدن انسان در تطابق با فعالیت های بدنی، آمادگی جسمانی3 خوانده می شود[6]. سافریت برای آمادگی جسمانی دو بخش مستقل قایل است: یکی آمادگی جسمانی وابسته به بهداشت و سلامتی و دیگری آمادگی جسمانی وابسته به اجرای ورزشی، وی

آمادگی جسمانی وابسته به سلامتی را شامل آمادگی قلبی _ عروقی و ترکیبات بدنی و آمادگی وابسته به اجرای ورزشی را شامل کشش بارفیکس، دو 60 متر، پرش طول و دوی 540 متر معرفی کرده است[6]. به دنبال کم تحرکی، مسائل و مشکلاتی چون افزایش وزن، افزایش فشار خون، افزایش بیماری های قلبی –  عروقی، افزایش هزینه های بهداشتی و درمانی، تحلیل عضلانی، کاهش آمادگی قلبی تنفسی، خستگی مفرط جسمی و روحی نمایان می شود. بررسی ها نشان داده اند که شیوع چاقی، فشار خون بالا و سایر عوامل خطر زای قلبی – عروقی در بسیاری از جوامع مدرن هر روز شایع تر می شود[2]. جانستون1(2007) نتیجه گرفت که میزان مشارکت واقعی دانش آموزان در تربیت بدنی بین کلاس های 8 تا 12 کاهش می یابد[8].

کیفیت زندگی، چهار بعد اصلی سلامت جسمانی2، ذهنی و روانی3، اجتماعی4 و محیط5 را در بر میگیرد. این ابعاد با یکدیگر تعامل دارند به طوری که وضعیت جسمانی مناسب جهت برقراری روابط اجتماعی ضروری می باشد. روابط اجتماعی نیز بر وضعیت جسمانی تأثیر دارد چنان که فرد از گفته های اطرافیان بازخورد گرفته و ممکن است در جهت آن گفته ها به فعالیت بدنی بپردازد. عوامل ذهنی و روانی نیز بر وضعیت جسمانی و فعالیت بدنی تأثیر گذار هستند[9].

پرداختن به کار و تفریح دلخواه، در ایجاد تعادل و سلامت جسم و جان مؤثر است. البته به شرطی که با توجه به نیازها و علایق افراد برنامه ریزی شود. حال اگر در برنامه ریزی ورزش نیز گنجانده شود، تأثیر دو چندانی خواهد داشت (عسگریان ،1373). اشاعۀ تندرستی و سلامتی بین افراد جامعه با ایجاد پشتوانه ای قوی برای تیم های ورزشی، منوط به داشتن نوجوانان و جوانان قوی و نیرومند با سطح آمادگی بدنی و ذهنی است. لذا این تحقیق به رابطه بین نحوه گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت در بین پسران 15 تا 17 سال در جامعه کنونی کشورمان می پردازد.

12  بیان مسئله 

در جهان امروز برای داشتن جامعه ای سالم و رهایی از فشارها و تنش های ناشی از شیوه های دشوار زندگی نیاز به مشارکت در فعالیت های تفریحی و ورزشی برای ارتقاء سلامت جسمانی و روانی افزایش یافته است [10].  قطعا مسئله اوقات فراغت انسان ها در عصر جدید بدون در نظر گرفتن ویژگی های زندگی کنونی و شرایط حاکم بر آن معقول و چاره ساز نخواهد بود. چرا که به جوانان آنچه را که در خانواده یا محیط، فرصت ابراز و یا شناساندن آن را نیافته اند امکان ظهور و بروز می دهد. با توجه به نقشی که دانش آموزان در ساختار

علمی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی آینده جامعه دارا می باشند و خود را برای مشارکت در فعالیت های اجتماعی آماده می کنند، لازم است که از سلامت جسمانی و روانی کاملی بر خوردار باشند، این امر مهم جزء از طریق تدوین و تدارک برنامه های سنجیده در ایام فراغت دانش آموزان حاصل و مفید به فایده نمی گردد[11]. پژوهشگران عرصه اوقات فراغت ،پیامدهای مسئله اوقات فراغت را در تضادهای ارزشی، شکاف سنی، ناآرامی، نیاز به هیجان، ناتوانی از تنها ماندن، فقدان انضباط شخصی، کسالت، خستگی مفرط و فقدان تجربه بازی می دانند. به عقیده آنان، عمده تهدیدی که در فراغت وجود دارد، به دلیل استفاده نامعقول از آن است[همان]. آمادگی جسمانی یکی از مباحث مهم در فیزیولوزی ورزشی است که در سالهای اخیر مبنای کار بسیاری از پژوهشگران و عنوان بسیاری از کتب علمی ورزشی شده است. سازمان بهداشت جهانی1(WHO) آمادگی جسمانی را توانایی انجام کار عضلانی به گونه ای رضایت بخش تعریف کرده است. طبق گزارش این سازمان، در سال 1983، بیماری های قلبی- عروقی بزرگترین عامل مرگ و میر در جهان بوده اند. چارلز بوچر٢(1990) در کتاب مبانی تربیت بدنی و ورزش بیان می کند که آمادگی جسمانی از عناصر متعددی تشکیل می شود و این عناصر در سطوح مختلفی طبقه بندی می شوند. بعضی از این عناصر با بهداشت و سلامتی وبعضی با اجرای مهارت های حرکتی در ارتباط هستند. آمادگی جسمانی وابسته به بهداشت و سلامتی با گسترش و حفظ آن دسته از عوامل در ارتباط است که از طریق پیشگیری و درمان بیماریها سلامتی را تامین می کنند. بنابراین در طول زندگی از اهمیت فراوانی برخوردار است [12].

افزایش آمادگی جسمانی یکی از اهداف تربیت بدنی در دوره های مختلف تحصیلی است. حفظ سطح مناسبی از عناصر جسمانی وابسته به سلامت، مانند استقامت قلب و عروق، قدرت و استقامت عضلانی، ترکیب بدنی و انعطاف پذیری، درکاهش خطر امراض قلبی، فشارخون، دیابت، پوکی استخوان، چاقی و ناراحتی های روانی مؤثر است[12]. پسران زیر 15سال نسبتاً بیشتر از دختران در فعالیتهای بدنی شرکت می کنند و فعالیت بدنی کودکان همچنانکه به سنین نوجوانی می رسند کاهش می یابد[13]. در تحقیقی که اربابی فرد(1381) دربررسی برخی از عوامل مؤثر در نحوه گذراندن اوقات فراغت دانش آموزان دختر مقطع متوسطه شهر تهران انجام داد به این نتیجه رسید که طبقه اجتماعی ، موقعیت اقتصادی، شرایط جسمانی، بعد خانوار، پایه تحصیلی دانش آموز، با نحوه گذراندن اوقات فراغت رابطه دارند. سطوح بالای فعالیت بدنی دراوقات فراغت با نمرات بالای کیفیت سلامت زندگی3همراه بوده است. ولی از نظر بعد جسمی در زنان تغییری نکرده است[14].

نیمی ازجمعیت ایران را جوانان تشکیل می دهند، جمعیتی که می توان با برنامه ریزی صحیح از انرژیهای فراوان و متراکم آنها برای سازندگی کشور استفاده کرد و در عین حال بی توجهی به آنها تشدید انحرافات وآسیب های اجتماعی را در پی خواهد داشت. به همین جهت غنی سازی اوقات فراغت نوجوانان و جوانان

مسئله مهمی است و نباید آن را به برنامه های محدودی خلاصه کرد که معمولا ادارات آموزش و پرورش پس ازپایان سال تحصیلی و آغاز تعطیلات تابستانی تدارک می بینند. پرکردن بهینه اوقات فراغت، بحثی فرابخشی تلقی می شود و تمام مجموعه های فرهنگی در این کار دخیل هستند[15]. ورزش به عنوان یکی از روش های گذران اوقات فراغت در جذب ارزش های فرهنگی تأثیر دارد و باعث می شود که فرد نسبت به نفع و ضرر خویش آگاهی پیدا کند. در فعالیت های ورزشی، به واسطه به وجود آمدن آسیب در مبارزه و رقابت، فرد نیازمند به استقامت و تحمل درد است. این فرآیند موجب افزایش اعتماد به نفس و عزت نفس و درنتیجه افزایش میل به زندگی و تحقق خویشتن می گردد[10]. طبق نظر پژوهشگران، آمادگی جسمانی که دستاورد فعالیت های ورزشی و بدنی می باشد به عنوان زمینه ای برای دست یابی به شرایط مناسب روانی مورد تاکید قرار گرفته است و یافته های آنها نشان می دهد که تمرینات بدنی در بهبود شرایط از جمله حالت های افسردگی و اضطراب و اعتماد به نفس مؤثر بوده است(همان). با توجه به اهمیت زیادی که اوقات فراغت و آمادگی جسمانی هر کدام به طور جدا گانه در زندگی افراد، به خصوص جوانان و نوجوانان دارند، در این پژوهش به رابطه بین این دو مهم پرداخته شده است که آیا بین نحوه گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت رابطه معنی داری وجود دارد؟ 

13  اهمیت و ضرورت تحقیق 

اوقات فراغت و نحوه گذران آن از مباحثی است که پس از انقلاب صنعتی به موضوعی مهم بدل شده است. پس از انقلاب صنعتی، دسترسی فزاینده انسان به فن آوری جدید باعث شده است اوقات فراغت در هفته تا حدود دو برابر افزایش یابد[10]. درمورد اهمیت و نحوه گذران اوقات فراغت، بحث ها و بررسی های فراوانی صورت گرفته وپیشنهادهای متنوعی ارائه شده است. دراین بین توجه به مسائل نوجوانان و جوانان که دغدغه ی همیشگی به حساب می آید، به دلیل ورود ناگهانی آنان به اجتماع و درنتیجه افزایش احتمال بروز رفتارهای نامتعادل، بسیارحائز اهمیت است.

اوقات فراغت را می توان مهمترین و دلپذیرترین اوقات بشر دانست. این اوقات برای مومنان لحظه های نیایش، برای عالمان ساعات توفیق و تفکر و برای هنرمندان زمان ساختن و ابداع می باشد. و درعین حال برای عده ای نیز این اوقات به جای فراغت، ملال آورترین لحظات است. وجود ضرب المثل های چون شیطان همیشه برای دستهای خالی کار بدی می یابد و بیکاری مادر بیماری است، ضرورت توجه به وقت فراغت و چگونگی گذران آن را یاد آور می شود. بطور کلی در گذشته کار و تحصیل علم، با دیده احترام و بیکاری با دیده تنفر نگریسته می شد. ولی امروزه به خوبی روشن شده است که کار و تحصیل و فراغت دو پدیده لازم و ملزوم یکدیگرند و فراغت و بیکاری دو مفهوم جدا از یکدیگر به شمار می روند. جنبشهای

 


مقطع : کارشناسی ارشد

دالود بخشی از رابطه بین نحوه گذران اوقات فراغت با آمادگی جسمانی مرتبط با سلامتی (نمونه موردی پسران 15 تا 17 سال)

قبل از خرید فایل می توانید با پشتبانی سایت مشورت کنید