مقدمه :

عیار حد معیار اقتصادی مهمی است که توسط آن، در هر زمان خاصی، باطله از کانسنگتشخیص داده می شود. سپس باطله بجا مانده و یا استخراج و به خاکریز باطله ارسال می گرددو کانس نگ جه ت گذرانی دن مراح ل ف رآوری و تولی د محص ول نه ایی ب ه کارخان ه کان ه آرای یفرستاده می شود. این پروژه فرآیند تعیین عیار حد معدن مس سرچشمه را با استفاده از تحلیلدر نقطه سر به سری مورد مطالعه قرار داده است و در ادامه، وضعییت عیار حد در سالهای ١٣٧٩ و ١٣٨٠ را با توجه به پیش بینی تغییرات هزینه و درآمد و با استفاده از آنالیزحساسیت بررسی نموده است.
نتیجه ای که از بررسی فوق حاصل شده است این است که با توجه به تغییرات جهانی قیمتم س در س ال ه ای ١٩٧٣ و ٢٠٠٠ م یلادی ک ه چه ار دوره رک ود را پش ت س ر گذرانی ده وتغییرات هزینه تولید مس در ایران که هماهنگ با نرخ تورم اقتصاد ایران و جهان بوده، عیارحد واقعی در طول سال های بهره برداری از معدن حالت متغیر داشته و اکثرا از عیار حدیکه عملا اجرا شده (۵٢/٠%) بالاتر بوده است. در ضمن با توجه به آنکه عیار حدی تابعی ازمیزان هزینه و درآمد ناشی از استخراج و فرآوری هر تن کانسنگ در هر دوره ی زمانی و میزان بازیابی می باشد، لذا لازم است که این معیار همه ساله محاسبه شود و بصورت ماهیانهبا تغییرات احتمالی قیمت محصولات، اصلاح گردد.

فهرست مطالب

چکیده……………………………………………………………………………………………………………….1
.مقدمه……………………………………………………………………………………………………………..2.

فصل اول : کلیات

١ ـ ١ ) هدف…………………………………………………………………………………………………………. ۴
١ ـ ٢ ) پیشینه تحقیق……………………………………………………………………………………………… ۵
1 ـ ٣ ) روش کار و تحقیق…………………………………………………………………………………………… ۶

فصل دوم : عیار حد

2 ـ١ ) عیار حد……………………………………………………………………………………………………… ٩
2 ـ ٢ ) عیار حد سربسری ……………………………………………………………………………………….12

فصل سوم : الگوریتم لین

3 ـ ١ ) الگوریتم لین ………………………………………………………………………………………………..13
٣ ـ ٢ ) کلیات الگوریتم لین …………………………………………………………………………………………14

فصل چهارم : بهینه سازی عیار حد

۴ ـ ١ ) معادلات اصلی………………………………………………………………………………………………16
.۴ ـ ٢ ) عیار حد برای سود بیشینه……………………………………………………………………………….17
۴ ـ ٣ ) بیشینه سازی ارزش خالص فعلی……………………………………………………………………… ٣٨

فصل پنجم : بررسی عیار حد اقتصادی معدن مس سرچشمه

۵ ـ ٢ ) روش تحقیق………………………………………………………………………………………………. ٨۶
۵ ـ ٣ ) عیار حد نقطه سربسری………………………………………………………………………………….. ٨۶
۵ ـ ٣ ـ ١ ) قانونمند کردن رابطه درآمد ، هزینه و عیار با استفاده از تحلیل……………………………………. ٩۶
۵ ـ ٣ ـ٢ ) محاسبه درآمد ناشی از فروش محصولات قابل بازیابی از یک تن …………………………………..70
۵ ـ ٣ ـ ٣ ) محاسبه هزینه ………………………………………………………………………………………….70
.۵ ـ ٣ ـ ۴ ) عیار حد………………………………………………………………………………………………….71
.۵ ـ ۴ ) بررسی تاریخی تغییرات عیار حد و پارامترهای مؤثر بر آن در گذشته………………………………..72
۵ ـ ۵ ) محاسبه عیار حد معدن مس سرچشمه در سال ١٣٧٨ ………………………………………………٧٢

فصل ششم : نتیجه گیری و پیشنهادات

نتیجه گیری…………………………………………………………………………………………………………… ۵٧

پیشنهادات …………………………………………………………………………………………………………..۵٧

فهرست منابع فارسی……………………………………………………………………………………………… ٨٨

فهرست منابع لاتین………………………………………………………………………………………………… ٨٨
چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………. ٨٨

فهرست جدول ها

جدول ١ – پارامتر های فاز های معدنکاری در روش لین……………………………………………………… ۴١
.جدول ٢- توزیع عیار و تناژ در مثال ١……………………………………………………………………………21
جدول ٣- سایر پارامتر های مثال ١………………………………………………………………………………22
.جدول ۴ – نتایج تحلیل عیار حد برای هر یک از سه محدودیت عملیاتی……………………………………25
.جدول ۵ – عیار حد مثال ١ با یک عامل محدود کننده………………………………………………………….26
.جدول ۶ – نتایج محاسبات سود با وجود تنها یک محدودیت………………………………………………….28
.جدول ٧ – عیار حد بصورت تابعی از عیار حد برای هر عامل محدودکننده…………………………………..29
.جدول ٨ – مقدار مواد ارسالی برای تغلیظ در عیارهای حد مختلف با حداکثر ظرفیت استخراج…………..31
.جدول ٩ – مقدار مواد ارسالی برای پالایش در عیارهای حد متفاوت با حداکثر ظرفیت تغلیظ…………….32
جدول ١٠ – مقدار مواد پالایش شده در عیار های حد مختلف با حداکثر ظرفیت استخراج………………..33
.جدول ١١ – عیار حد در حالت هایی که دو عامل محدود کننده وجود داشته باشد……………………….34
جدول ١٢ – توزیع عیار برای ١٠٠ تن مواد معدنکاری شده ی اول ……………………………………………٣٧
جدول ١٣ – محصول کارخانه ی تغلیظ به عنوان تابعی از عیارحد تغلیظ با معدن در حال کار…………….. ٨۴
جدول ۴١ – توزیع عیار در ذخیره در پایان سال اول …………………………………………………………….53
8 جدول ۵١ – توزیع ذخیره در آغاز سال…………………………………………………………………………۵۴
9 جدول ۶١ – توزیع عیار در ذخیره در آغاز سال………………………………………………………………. ۵٨
10 جدول ١٧ – توزیع ذخیره در آغاز سال ……………………………………………………………………….۶١
جدول ١٨ – توزیع عیارحد در شروع سال یازدهم ……………………………………………………………. ۶٣
جدول ١٩ – خلاصه نتایج مرحله اول تکرار تا سال آخر………………………………………………………. ۶۵
جدول ٢٠ – نتیجه نهایی تحلیل لین برای کسب حداکثر خالص فعلی مثال ١……………………………. ۶۶
جدول ٢١ ـ متغیرهای مؤثر بر عیار حد…………………………………………………………………………. ٩۶
جدول٢٢– تغییرات هزینه مراحل تولید ( استاندارد ) ، قیمت مس و عیار حد در مجتمع…………………… ٧٣

فهرست نمودارها

نمودار ١ـ سود کل بعنوان تابعی از عیار حد تحت محدودیت های مختلف……………………………………… ٣٠

نمودار ٢ ـ ارزش پروژه تنزیل شده به زمان T و زمان صفر…………………………………………………………. ٣٩

فصل اول

-١ هدف :

هدف از ارائه این سمینار بدست آوردن عیار حد در معادن و همچنین تحلیل پارامتر های تعیین کننده عیار حد در معادن روباز می باشد.
همچنین در ادامه این سمینار محاسبه عیار حد معدن مس سرچشمه در سال ١٣٧٨ صورت گرفته است. و مقاله ای هم با موضوع الگوریتم بهینه سازی عیار حد برای عملیات معدنکاری روباز با قیمت شناور فلز و هزینه ها در طول عمر معدن در این سمینار گنجانده شده است.
عیار حد به عنوان عیار جداکننده بین ماده معدنی و باطله شناخته می شود. عیار حد مستقیما روی جریان نقدینگی در عملیات معدنی موثر است که بر اساس آن عیار حد به عیارهای بالاتر در هر تن از ماده معدنی سوق داده می شود. بنابراین بیشترین سود حاصل از توزیع عیار در کانسار تحقق می یابد. ( Dagdelan 1993 ).
١-٢ پیشینه تحقیق :
در گزارش امکان پذیری مس سرچشمه عیار حد معدن بر مبنای هزینه های تمام شده و قیمت مس بلیستردر آن زمان ، برابر با ۴/٠ % تعیین شده بود (١) ، اما در سال ٠۶١٣ ( زمان راه اندازی ) عیار حد معدن مورد بازبینی قرار گرفت . ۵٢/٠% بعنوان عیار حد در نظر گرفته شد و در طول ٢٠ سالی که از شروع تولید می گذرد ، مقدار عیار حد عمًلاً مستقل از تغییرات واقعی هزینه و درآمد بوده و بدون هیچگونه تغییری در همان سطح اولیه ثابت مانده است .
بار توجه به اینکه هیچگونه سابقه مدونی در مورد مطالعه عیار حد معدن مس سرچشمه در سالهای گذشته موجود نبود ، پروژه بررسی عیار حد معدن مس سرچشمه با هدف مطالعه عوامل مؤثر بر عیار حد معدن و ایجاد امکان پیش بینی هر ساله آن ، تعریف گردید .

١-٣ روش کار و تحقیق :

در فرآیند تعیین عیار حد می توان با استفاده از روش تحلیل در نقطه سربسری ، عیار ثابتی را برای کل عمر معدن تعیین نمود و یا با روشهای پیشرفته کامپیوتری عیار حد را بهینه سازی کرده و عیارهای متغیری در طول عمر معدن جهت دستیابی به حداکثر سود کلی . یا حداکثر ارزش فعلی (NPV) سود ، بدست آورد .
با توجه به عدم دسترسی به امکانات نرم افزاری جهت بهینه سازی عیار حد ، در این پروژه روش بررسی عیار حد نقطه سربسری از دیدگاه تئوریک بررسی گردید . طبق تعریف ، نقطه سربسری میزانی از عیار کانسنگ است که در آن میزان مجموع هزینه های استحصال محصول از کانسنگ با مجموع درآمدهای حاصل از فروش محصول برابر بوده و سود مساوی صفر است . بر مبنای این تعریف فرمولی که رابطه بین عیار ، درآمد و هزینه را نشان می دهد و محاسبه عیار حد در نقطه سربسری را امکان پذیر می سازد ، مورد استفاده قرار می گیرد .

فصل دوم عیار حد

٢-١ عیار حد :
عیار حد معیاری است که توسط آن در زمان استخراج یک کانسار، باطله از کانسنگ تشخیص داده می شود.این بدان معناست که درهر دوره ی زمانی، سنگ معدنی که عیار آن از عیار حدبالاتر است کانسنگ قابل استخراج و هر سنگی که با عیار کمتر از عیار حد باطله است. از دیدگاه اقتصادی درآمد حاصل از فروش محصولات بدست آمده از مقدار معینی کانسنگ کهعیار آن با عیار حد منطبق است، برابر با کلیه ی هزینه های استحصال محصول فوق میباشد. مفهوم این نکته این است که استخراج سنگ با عیار بالاتر از عیار حد، سودآور بوده وبا عیار پائین تر از عیار حد زیان اقتصادی را به دنبال دارد. لازم به ذکر است که با تغییراتهزینه و قیمت محصول، عیار حد تغییر کرده و امکان این وجود دارد که باطله های امروزکانسنگ فردا باشد و بالعکس.
٢-٢ عیار حد سربه سری :
همانطور که پیش از این بیان شد بسته به کاربرد عیار حد، تعاریف متعددی برای آن ارائه میشود. به همین جهت روش های متفاوتی برای محاسبه عیار حد مطرح می شود.
عیار حد در حالتی که حداقل عیار و حداکثر استخراج مورد نظر باشد (حالتی که از انجام عملیات معدنکاری سود یا زیان حاصل نشود) عیار حد سر به سری نامیده می شود.
یکی از روش های تعیین عیار حد سر به سری استفاده از ارزش خالص (Net value) است .
در ای ن روش ابت دا ب رای ی ک عی ار ح د فرض ی و ک املا اختی اری درآم د حاص ل از عملی اتمعدنکاری محاسبه می شود. سپس هزینه های انجام عملیات فوق محاسبه و از درآمد کسر میشود تا ارزش خالص هر تن کانسنگ بدست آید. در محاسبه ی درآمد لازم است تا ضایعاتمراحل مختلف شامل استخراج، تغلیظ و پالایش محاسبه گردد. همچنین برای محاسبه ی هزینههای عملیات می بایست هزینه های کنسانتره، ذوب، حمل، پالایش، انتقال محصول نهایی بهبازار و دلالی نیز منظور گردد.
با انجام این محاسبه یک جفت عدد شامل عیار و ارزش خالص که می تواند مختصات نقطه ایمانند (1p ) در یک دستگاه مختصات باشد بصورت زیر کسب شد :
P1 ( g1 , NV1 )

درمرحله بعد با انتخاب عدد دیگری بعنوان عیار حد، محاسبات تکرار می شود و یک جفتعدد دیگر برای بیان مختصات نقطه ای مانند 2P بصورت زیر در می آید :

P2 ( g2 , NV2 )
حال در یک دستگاه مختصات مانند شکل صفحه بعد دو نقطه ی 1P2 , P مشخص شده و بایک خط دو نقطه به یکدیگر وصل می شوند.
محل تقاطع خط رسم شده (و یا امتداد آن) با محور عیار، بیان کننده ی عیاری است که در آن عیار سود و زیان عملیات معدنکاری برابر صفر می شود. این نقطه همان عیار حد سر بهسری است.
به روش مشابه می توان از نسبت باطله برداری سر به سری (Breakeven stripping ratio) برای محاسبه ی عیار حد استفاده کرد. در این شیوه به جای رسم خط در مختصاتعیار- نسبت باطله برداری سر به سری رسم می شود.
یکی دیگر از روش های تعیین عیار حد، استفاده از رابطه ی زیر است :
g = (100*c*k) / (١)
(yc*V)
که در آن :
g : عیار حد بر حسب درصد
c : هزینه ی معدنکاری و تغلیظ بر حسب واحد پول بر تن k : عیار فلز در کنسانتره بر حسب درصد yc : بازیابی تغلیظ بر حسب درصد V : ارزش کنسانتره در محل معدن بر حسب واحد پول بر تن می باشد.

با ذکر این روش ها در فصل بعدی روش لین برای تعیین عیار حد شرح داده می شود.

فصل سوم الگوریتم لین
٣-١ الگوریتم لین (LANE)
درسال ۶۴١٩،LANE,1964)K.F.LANE) مقاله ای ارائه کرد که به یک مقاله کلاسیکتحت عنوان ” ا نتخاب عیار حد بهینه ” تبدیل شد.
عیارحد معیاری است که بطور معمول در معدنکاری برای تفکیک کانسنگ و باطله در پیکرهکانسار استفاده می شود. باطله می تواند در جای خود باقی گذاشته شود یا به محل انباشت باطله ارسال گردد. کانسنگ برای فرآوری های بعدی و در نهایت فروش به کارخانه فرآوری ارسالگردد.
انتخاب عیار حد می تواند بطور مستقیم بر سود تاثیر بگذارد.
یک عملیات معدنی شامل سه مرحله معدنکاری، تغلیظ و تصفیه در نظر گرفته شده است. هرمرحله هزینه ها و ظرفیت محدود مربوط به خود را دارد. عملیات به عنوان یک کل هزینههای ثابت مستمر را متحمل می شود. سه معیار اقتصادی بسیار مهم که می تواند به کار رودعبارتست از:
حالت١: ارزش فعلی بیشینه حالت٢: سود کل بیشینه حالت٣: سود مستقیم بیشینه
ارزش فعل ی بیش ینه،بهینه اقتص ادی را ب ه م ی ده د و معم ولا درج ایی ک ه ش رایط وی ژه وج ودندارد، به کار می رود.
هم انطور ک ه توس ط (Lane1964) نش ان داده ش ده اس ت،حالت اول مط ابق حال ت ه ای دوم وسوم است وقتی که در تعیین آنها نرخ های تنزیل ویژه به کار برده شود.
حالت ٢، سود کلی بیشینه، مربوط به نرخ تنزیل صفر درصد و حالت ٣ مربوط به یک نرختنزیل بالا می باشد [۴].


مقطع : کارشناسی ارشد

قیمت 25 هزار تومان

خرید فایل pdf به همراه فایلword

قیمت:35هزار تومان