چکیده پژوهش: 

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر عوامل انگیزشی و بهداشتی مؤثر بر اخلاق کار در بین کارکنان ناحیه 2 آموزش و پرورش زنجان در سال تحصیلی 89 -1388 انجام شده است. براي سنجش اخلاق کار از پرسش نامه اخلاق کار حرفه اي پتی استفاده شد که پس از اعمال تغییراتی در آن، به لحاظ روایی و پایایی نیز مورد بازنگري قرار گرفت و ضریب پایایی آن برابر 0,938 به دست آمد و براي سنجش عوامل انگیزشی و بهداشتی مؤثر بر آن از پرسش نامۀ عوامل انگیزشی و بهداشتی مهرابی با ضریب پایایی برابر با 0,906 استفاده گردید. نوع پژوهش، توصیفی (پیمایشی) و از جنس تحقیقات علی -مقایسه اي است. جامعۀ آماري در این طرح مشتمل بر کلیۀ کارکنان زن و مرد واحدهاي اداري و آموزشی ناحیه 2 زنجان (2800 نفر) بود و براي انتخاب نمونه آماري (228 نفر) نیز از روش نمونه گیري خوشه اي دو مرحله اي استفاده شد. داده هاي حاصله با استفاده از شیوه هاي آمار توصیفی، مشتمل بر شاخص هاي مرکزي و پراکندگی و آمار استنباطی، شامل: آزمون t، تحلیل واریانس چندمتغیري و تحلیل رگرسیون چندگانه، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

نتایج حاصل از پژوهش، نشان داد: 1- بین اخلاق کار کارکنان زن و مرد نمونۀ آماري، تفاوت معناداري وجود ندارد. 2 – از بین عوامل بهداشتی، عامل روابط انسانی، بیشترین همبستگی را با اخلاق کار، دارد. 3-  از بین عوامل انگیزشی، عامل هاي قدردانی و ماهیت شغل، بیشترین همبستگی را با اخلاق کار دارند.

کلیدواژه ها: اخلاق کار، عوامل انگیزشی، عوامل بهداشتی، مدیریت، قدردانی، ماهیت شغل، روابط انسانی. 

 فهرست مطالب  عنوان                      صفحه  فصل اول: کلیات تحقیق                   1

1 -1 – مقدمه                                                                                                                 2                 

1 -2 – بیان مسألۀ تحقیق                                                                                                3               

1 -3 – ضرورت و اهمیت موضوع تحقیق                                                                      4               

1 -4 – اهداف تحقیق                                                                                                     5              

1 -5 – فرضیه هاي تحقیق                                                                                             5

1 -6 – متغیرهاي پژوهش                                                                                              6

-7 – تعاریف نظري و عملیاتی پژوهش 6 فصل دوم: ادبیات تحقیق                  12 

2 -1 – بخش اول: اخلاق کار                13

-1 -1 – تبیین مفهومی اخلاق کار                                                                          13

2 -1 -2 – ضعف اخلاق کار در ایران در قیاس با جوامع صنعتی                                     15

2 -1 -3 – علل ضعف اخلاق کار از منظر مدیریتی                                                        18

2 -1 -4 – علل ضعف اخلاق کار از منظر روان شناسی سازمانی                                    22

2 -1 -5 – علل ضعف اخلاق کار از منظر جامعه شناسی سیاسی سازمان ها                                    24

2 -1 -6 – علل ضعف اخلاق کار از منظر تحلیل سیستمی                                               27

2 -1 -7 – رویکرد پژوهش حاضر در باب اخلاق کار                                                    29

2 -1 -8 – نی منگاهی به برخی از تحقیقات صورت گرفته در ارتباط با اخلاق کار         29

2 -1 -9 – نتیج هگیري از بخش اول (اخلاق کار)                                                                         33

2 -2 – بخش دوم: عوامل انگیزشی و بهداشتی                                                               37

2 -2 -1 – تئوري دو عاملی هرزبرگ                                                                           38

2 -2 -2 – نقد و بررسی تئوري هرزبرگ                                                                     42

2 -2 -2 -1 – اشکال هوشنگ کوکلان                                                                          42

2 -2 -2 -2 – اشکال استیفن رابینز                                                                              43

2 -2 -3 – پاسخ به ایرادها                                                                                           43

2 -2 -4 – تکمیل نظریه هرزبرگ                                                                               45

-2 -5 – نتیج هگیري از بخش دوم (عوامل انگیزشی و بهداشتی مؤثر بر اخلاق کار) 46

فصل سوم: روش تحقیق                  48  3 -1 – مقدمه                    49

-2 – نوع تحقیق و ویژگ یهاي آن                                                                        49

3 -3 – جامعه آماري پژوهش                                                                                       50

3 -4 – نمونه و روش نمون هگیري                                                                              50

3 -5 – روش هاي تجزیه و تحلیل داد هها                                                                      51

3 -5 -1 – آزمون معنی دار بودن آماري t                                                                51

3 -5 – آزمون t استودنت براي گروه هاي مستقل                                                           52

3 -5 -3 – تحلیل واریانس (F)                                                                                      52

3 -5 -4 – تحلیل واریانس چند متغیره (مانوا)                                                                53

3 -5 -5 – تحلیل رگرسیون                                                                                          53

3 -5 -6 – تحلیل رگرسیون چندگانه                                                                              54

3 -6 – ابزار گردآوري داده ها و ذکر ویژگ یهاي آ نها (پرس شنامه، مصاحبه و…)                        54

3 -6 -1 – پرس شنامه اخلاق کار                                                                                 55

3 -6 -1 -1 – ابعاد چهارگانه اخلاق کار از نظر پتی                                                      56

3 -6 -1 -2 – ویژگی هاي روا نسنجی پرسش نامه بی نالمللی اخلاق کار                         60

3 -6 -1 -2 -1 – تحلیل گویه هاي پرسش نامه اخلاق کار                                               60

3 -6 -1 -2 -1 -1 – محاسبه ضریب تمیز                                                                     60

3 -6 -1 -2 -1 -2 – روش لوپ براي انتخاب گویۀ مناسب                                                            61

3 -6 -1 -2 -2 – تعیین روایی پرسش نامه اخلاق کار                                                    63

3 -6 -1 -2 -3 – تعیین اعتبار پرسش نامه اخلاق کار                                                    69

3 -6 -1 -3 – نمر هگذاري پرس شنامه اخلاق کار                                                                        70

3 -6 -1 -4 – تعریف عام لهاي پرس شنامه اخلاق کار بر اساس نتایج حاصله                  70

3 -6 -2 – پرس شنامه عوامل انگیزشی و بهداشتی                                                                        71

3 -6 -2 -1 – روایی و پایایی ابزار اندازه گیري                                                            73

3 -6 -1 -1 – تعیین روایی پرس شنامه عوامل انگیزشی و بهداشتی                                73

3 -6 -2 -1 -2 – تعیین پایایی پرسش نامه عوامل انگیزشی و بهداشتی                           73

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها                                                                                 75

4 -1 – مقدمه                                                                                                               76

4 -2 – بخش اول: آمار توصیفی                                                                                   76

4 -2 -1 – متغیر وابسته: اخلاق کار                                                                              77

4 -2 -2 – متغیر مستقل                                                                                               82

4 -2 -2 -1 – عوامل انگیزشی                                                                                     82

4 -2 -2 -2 – عوامل بهداشتی                                                                                      84

4 -3 – بخش دوم: آمار استنباطی                                                                                  86

4 -3 -1 – فرضیه اول                                                                                                 86

4 -3 -2 – فرضیه دوم                                                                                                 89

4 -3 -3 – فرضیه سوم                                                                                                92

-3 -4 – خلاصه نتایج ورود هم زمان عوامل انگیزشی و بهداشتی 93

فصل پنجم: بحث و نتیجه گیري                96  5 -1 – مقدمه                    97

-2 – خلاصه نتایج                                                                                                97

5 -2 -1 – فرضیه اول                                                                                                 97

5 -2   – فرضیه دوم                                                                                                     98

5 -2 -3 – فرضیه سوم                                                                                                 99

5 -2 -4 – فرضیه اصلی                                                                                               99

5 -3 – بحث و نتیج هگیري                                                                                        100

5 -4 – محدودیت هاي تحقیق                                                                                       103

5 -5 – پیشنهادها                  104

پیوس تها                    106

منابع فارسی                    114

منابع انگلیسی                    117

فهرست جداول

 صفحه    عنوان                                                                                                       
  21 جدول 2-1: مقایسۀ مؤلفه هاي عمدة دو سبک مدیریتی مشارکتی و آمرانه
          62 جدول 3-1: نتایج تحلیل گویه هاي پرسش نامه اخلاق کار حرفه اي
 63 جدول 3-2: نتایج آزمون کرویت بارتلت و آزمون  KMO
  64 جدول 3-3: مشخصه هاي آماري اولیه پرسش نامه اخلاق کار
   66 جدول 3-4: مشخصه هاي آماري قبل و بعد از چرخش براي 9 عامل
   67 جدول 3-5: ماتریس عاملی 5 مؤلفه استخراج شده به روش مؤلفه هاي اصلی
  68 جدول 3-6: ماتریس عاملی 5 مؤلفه استخراج شده با استفاه از چرخش واریماکس
  69 جدول 3-7: ضرایب اعتبار عامل ها و کل مقیاس پرسش نامه اخلاق کار
          70 جدول 3-8: نمره گذاري پرسش نامه اخلاق کار
  72 جدول 3-9: عوامل انگیزشی
  72 جدول 3-10: عوامل بهداشتی
  77 جدول 4-1: آمار توصیفی داد ههاي مربوط به اخلاق کار
  78 جدول 4-2: آمار توصیفی داد ههاي اخلاق کار به تفکیک جنسیت
  79 جدول 4-3: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به مؤلفۀ اول اخلاق کار
  80 جدول 4-4: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به مؤلفۀ دوم اخلاق کار
  80 جدول 4-5: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به مؤلفۀ سوم اخلاق کار
  81 جدول 4-6: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به مؤلفۀ چهارم اخلاق کار

 

جدول 4-7: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به مؤلفۀ پنجم اخلاق کار                               81

جدول 4-8: آمار توصیفی داد ههاي مربوط به عوامل انگیزشی                                              82

جدول 4-9: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ اول عامل انگیزشی                          83

جدول 4-10: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ دوم عامل انگیزشی                  83

جدول 4-11: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ سوم عامل انگیزشی                     83

جدول 4-12: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ چهارم عامل انگیزشی                        84

جدول 4-13: آمار توصیفی داده هاي مربوط به عوامل بهداشتی                                                   84

جدول 4-14: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ اول عامل بهداشتی                       85

جدول 4-15: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ دوم عامل بهداشتی                   85

جدول 4-16: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ سوم عامل بهداشتی                       86

جدول 4-17: توزیع فراوانی و درصدهاي مربوط به زیرمؤلفۀ چهارم عامل بهداشتی                       86

جدول 4-18: جزئیات ورود متغیر مستقل (عامل انگیزشی 2 و 3)                                       87

جدول 4-19: خلاصه مدل  ورود متغیر پی شبین (عامل انگیزشی 2 و 3)                          87

جدول 4-20: تحلیل واریانس در زمینه متغیر پیش بین (عامل انگیزشی 2)                                     87

جدول 4-21: تحلیل واریانس در زمینه متغیر پیش بین (عامل انگیزشی3)                                   88

جدول 4-22: ضرایب همبستگی متغیر مستقل (عامل انگیزشی 2 و 3)                                   88

جدول 4-23: مشخصات متغیرهاي ممانع تشده (عوامل انگیزشی1، 3 و 4)                                    89

جدول 4-24: جزئیات ورود متغیر مستقل (عامل بهداشتی 2) براي پی شبینی متغیر وابسته            90

جدول 4-25: تحلیل واریانس در زمینه متغیرپی شبین (عامل بهداشتی 2) و متغیر ملاك        90

جدول 4-26: خلاصه مدل ورود متغیر پیش بین (عامل بهداشتی 2) در محاسبه متغیر ملاك       91

جدول 4-27: ضرایب همبستگی متغیر مستقل (عامل بهداشتی 2) براي پی شبینی متغیر وابسته          91

جدول 4-28: مشخصات متغیرهاي ممانع تشده (عوامل بهداشتی1، 3 و 4)                                91

جدول 4-29: آزمون نمون ههاي مستقل                                                                                    93

جدول 4-30: جزئیات ورود ه مزمان متغیرهاي مستقل براي پی شبینی متغیر وابسته (اخلاق کار)  94

جدول 4-31: خلاصه مدل ورود ه مزمان متغیرهاي مستقل در محاسبه متغیر ملاك (اخلاق کار)  94

جدول 4-32: تحلیل واریانس در زمینه ورود هم زمان متغیرهاي مستقل                                94

جدول 4-33: ضرایب همبستگی متغیرهاي مستقل براي پی شبینی تغییرات متغیر وابسته          95

جدول 4-34: مشخصات متغیرهاي ممانعت شده براي پیش بینی تغییرات متغیر وابسته                     95

نمودار 2 -1: نمودار عناصر اصلی سیستم                                                                       27

نمودار 2 -2: تبیین نحوة ارتباط متغیرهاي پژوهش                                                               37

نمودار 2 -3: مقایسه دیدگاه سنتی و دیدگاه تئوري دو عاملی                                                   39

نمودار 2 -4: شماي کلی عوامل انگیزشی و بهداشتی                                                              41

نمودار 2 -5: نمودار مقایسۀ عوامل بهداشتی، واسطه اي و انگیزشی                                        46

نمودار 3 -1: آزمون اسکري جهت تعیین تعداد عامل هاي قابل استخراج                                  65

نمودار 4 -1: نمودار توزیع فراوانی پاسخ دهندگان، به تفکیک جنسیت                                  77

نمودار 4 -2: نمودار سهمی توزیع فراوانی پاسخ دهندگان، به تفکیک جنسیت                    78

نمودار 4 -3: نمودار میانگین داده هاي عوامل اخلاق کار                                                         79

نمودار 4 -4: نمودار میانگین داد ههاي عوامل انگیزشی                                                  82

نمودار 4 -5: نمودار میانگین داده هاي عوامل بهداشتی                                                             85

نمودار 5 -1: نیم رخ نظري نحوة ارتباط عوامل انگیزشی و بهداشتی با اخلا قکار          102

فصل اول: 

کلیات تحقیق     

1 -1 – مقدمه

اخلاق و مسئولیت اجتماعی که باید آن را بایدها و نبایدهاي ارزشـی -فلـسفی و مـلاك و معیار سنجش درستی و نادرستی رفتار شخص نسبت بـه خـود، دیگـران و جامعـه تعریـف کـرد ، از مباحثی است که در دو  دهۀ اخیر مورد توجه دانشمندان و علماي مـدیریت در جهـان قـرار گرفتـه و مقالات و  کتاب هاي زیادي در این رابطه به رشتۀ تحریر در آمده است . این تحول فکري کـه ابتـدا در مدیریت هاي بازرگانی و صنعتی پدیدار شد، در سالیان اخیر، در مدیریت آموزشی نیـز مـورد عنایـت قرار گرفته است (میرکمالی، 1382).

به عقیده پتی[1] (2002) ویژگی هاي رفتاري (اعم از عادات کاري، طرز تلقی، و ارزش ها) که بر مبناي نظام اخلاقی و ارزش هاي شخصی در حین کار براي کسب درآمد (نه به عنوان ورزش، فعالیت هاي مذهبی، تفریح و سرگرمی و …) به نمایش گذارده می شود نمایانگر اخلاق کار می باشد. اخلاق کار حوزه اي از فرهنگ یک جامعه به شمار می آید که عقاید، ارزش ها و هنجارهاي مربوط به کار را در بر می گیرد و در واقع، وجدان کاري، شکل درونی شده این عقاید، ارزش ها و هنجارهاست (جبل عاملی، 1381).

امروزه به نظر می رسد اخلاق کار در جامعه ما، با توجه به ضعف آن در محیط هاي کاري، به یک بحران اجتماعی تبدیل شده است (معیدفر،1383 و سلطان زاده، 1384) و به جهت حساسیت ویژة این مسأله در سازمان هاي آموزشی و به ویژه، آموزش و پرورش، بررسی علمی و کارشناسانۀ این موضوع، یک ضرورت اجتماعی و ملی به شمار می آید.

با این حال، به رغم تهدید جـدي کـه از ایـن رهگـذر متوجـه سـازمان هـاي دولتـی و حتـی غیردولتی کشور می باشد، تاکنون تحقیقات زیادي در داخل کشور در این رابطه صورت نگرفته اسـت  و این بررسی به منظور سنجش چگونگی اخلاق کار  و عوامل اجتماعی مؤثر بـر آن  در بـین کارکنـان آموزش و پرورش ناحیه 2 زنجان  انجام می شود و در آن سعی مـی شـود میـزان پـاي بنـدي کارکنـان  آموزش و پرورش ناحیه 2 زنجان  در تمام سطوح آن به اخلاق کار و ارزش هاي مرتبط با آن سنجیده شود و پس از سنجش شدت یا ضعف آن، عوامل  (بهداشتی و انگیزشی) مؤثر بر اخلاق کار، همچون موفقیت، قدردانی، ماهیت شـغل و امکـان رشـد و پیـشرفت در کـار بـه عنـوان عوامـل انگیزشـی و سرپرستی، روابط، امنیت و حقوق و پاداش به عنوان عوامل بهداشـتی  مـورد مطالعـه و بررسـی قـرار گیرد و همچنین عامل جنسیت نیز در این پژوهش مورد توجه خواهـد بـود تـا شـاید بـه رفـع خـلأ پژوهشی مربوط به این حوزه از مدیریت رفتار سازمانی یاري رساند.

12 – بیان مسألۀ تحقیق 

بررسی هاي کارشناسـان مـسائل اجتمـاعی ایـران، مـدیران، نخبگـان فرهنگـی و سیاسـی و جامعه شناسان نشان می دهد که اخلاق و فرهنگ کار در ایران در مقایسه با کشورها و جوامع صـنعتی در سطح پـایین تـري قـرار دارد . مـسئولین و رهبـران سیاسـی و اجتمـاعی کـشور نیـز در پیـام هـا و سخنرانی هاي مختلف بر این مس أله تأکید می کنند. نتا یج سمینار »تکامـل فرهنـگ کـار « کـه در سـال 1375 شمسی  به شکل مجموعه مقالاتی از طرف وزارت کار و امور اجتماعی چاپ و منتشر شد نشان می دهد که بنا به نظر اکثر کارشناسان اقتصادي، فرهنگ و اخلاق کار در ایران ضعیف است و بنـابراین لازم است فقدان فرهنگ و اخلاق کار مناسب در جامعه  به عنوان یـک معـضل اقتـصادي و اجتمـاعی تلقی شود   و براي شناسائی بهتر وضع موجود از نظر فرهنـگ و اخـلاق کـار و عوامـل مـؤثر بـر آن مطالعاتی از طرف اندیشمندان و آگاهان به مسائل اجتماعی جامعه صورت گیرد (حبیبی، 1377).

ضعف اخلاق کار در جامعه مـا بـه یـک بحـران تبـدیل شـده اسـت و ایـن موضـوع تمـام کارکردهاي سازمان هاي اجتماعی و به ویژه سازمان هاي آموزشی را تحت تأثیر خود قرار داده اسـت  و این خود ، هم نتیجه و هم نشان دهندة بحر ان بیگانگی تحصیل کردگان جامعـه نـسبت بـه ارزش هـاي اجتماعی و سیاسی و در نهایت جامعه و نهاد سیاسی است  که  (معیـدفر، 1385). نظریـه  هـانتینگتون تأکید می کند که این بیگانگی، خصیصه جوامعی است که در آن ارزش هاي تحصیل کردگان جامعه کـه بنا بر اقتضاي آموزش و پرورش ویژه خود ، مدرن هم هستند با ارزش هاي توده جامعه و نهاد سیاسی متفاوت است . این جوامع داراي انسداد سیاسی هستند و بنابراین تحصیل کردگان تعلق خاطري نسبت به جامعه و اهداف آن و نیز ارزش هـا و هنجارهـاي آن احـساس نمـی کننـد  (هـانتینگتون، 1370) و تغییرات مختلف در جوامع، نیاز به تح قیق بیشتر در خصوص چگونگی تأثیر این تغییرات بر کارکنـان و مدیران و دیدگاههاي هر یک از آن ها را موجب شده است (میلر، 2003: 3).

سلطان زاده (1384) در مطالعه خود، فرهنگ کار و اخلاق کاري در جامعه ایـران را از منظـر جامعه شناختی بررسی کرده  و به عواملی می پردازد که باعث افـول فرهنـگ و اخـلاق کـار در ایـران شده اند. ضعف آموزش، باورهاي خاص جامعه و نارسایی فرهنگی، ازجمله عللی است کـه از منظـر وي سبب افول اخلاق کار در ایران شده اند.

فـوتس (2004) نیـز در تحقیقـی بـه بررسـی تـأثیر سـه عامـل سـن، جـنس و وضـعیت استخدامی سابق بر اخلاق کار در م یان جویندگان شغل در یکی از مؤسسات کاریابی کالیفرنیا پرداخته و در آن تنها به تفاوت معنادار بین میزان اخلاق کار هنگامی که بـر مبنـاي وضـعیت اسـتخدامی سـابق دسته بندي می شوند اشاره کرده و دو عامل دیگر را در میزان اخلاق کار بی تأثیر می داند.

 


مقطع : کارشناسی ارشد

دانلود بخشی از بررسی تأثیر عوامل انگیزشی و بهداشتی بر اخلاق کار در بین کارکنان (نمونه موردی آموزش و پرورش)

قبل از خرید فایل می توانید با پشتبانی سایت مشورت کنید