مقدمه
امروزه حضور ماشین آلات عظیم الجثه پر قدرت در معادن روباز که از ظرفیت بالایی نیز برخوردارنـد باعـث شـده که منابع بیشتری از مواد معدنی به ذخیره قابل استخراج تبدیل شوند و عیار حد غالب کانی ها به پایین ترین حدممکنه تنزل یابد. به دلیل ازدیاد نفوس و افزایش نرخ رشد اقتصادی و تقاضای مواد معـدنی ، بـسیاری از معـادنیکه در سطح و نزدیک سطح زمین بودند استخراج گردیده و امـروزه ذخـایری بـرای اسـتخراج در دسـت طراحـیهستند که نسبتاﹰ در اعماق قرار دارند. این در حالی است که امکان استخراج آنها تا چند سال قبل وجـود نداشـتاز این رو نقش پایداری شیب چه در طراحی ، چه در استخراج و یا پیش بینی شکست بسیار حـائز اهمیـت اسـت. در بخش طراحی از بعد اقتصادی ، شیب زیاد باعث کاهش نـسبت ow کـاهش زمـان برگـشت سـرمایه و افـزایش ذخیره معدنی قابل استخراج می شود. در مرحله استخراج نیز پایداری شیب این امکـان را فـراهم مـی نمایـد تـاانفجارهای متعدد و دلخواه به منظور خرد شدن کامل سنگ ها صورت گیرد. از نظر ایمنی چه در مرحله طراحـی
و یا در مرحله استخراج پایداری شیب موجب کنترل بهتر دیواره های معدن ، کنترل بهتر آب های سطحی و زیـرزمینی و طراحی و ایجاد دیواره های ایمنی در دیواره نهایی معدن می شود ، در شیب های پایدار میـزان از دسـترفتن مواد معدنی ، تجهیزات و آسیب دیدن کارکنان به حداقل می رسد و لذا از نظر اقتصادی مناسب تر و از بعـدایمنی ، ایمن تر خواهد بود.

آشنایی با نرم افزارهای Dips و FLAC  و مقایسه آنها در خصوص پایداری شیب

آشنایی با نرم افزارهای Dips و FLAC و مقایسه آنها در خصوص پایداری شیب

فهرست مطالب

چکیده ……………………………………………………………………………………………………………………۱ مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………… ۲

فصل اول کلیات

۱-۱- روش های تحلیل پایداری دیواره ها…………………………………………………………………………….۴
١-١-١- روش تعادل حدی………………………………………………………………………………………………۴
١-١-٢-روش تحلیل تنش ها…………………………………………………………………………………………..۴
۱-۱-۳- روش استفاده از تصاویر استریو گرافیک ……………………………………………………………………۴
۱-۲- انواع شکست ها ………………………………………………………………………………………………..۵
۱-۲-۱- شکست صفحه ای ………………………………………………………………………………………….۵
۱-۲-۲- شکست گوه ای ………………………………………………………………………………………………۵
۱-۲-۳- شکست قاشقی ………………………………………………………………………………………………۵
۱-۲-۴- شکست واژگونی……………………………………………………………………………………………….۶
۱-۲-۵- شکست سنگ ریزه ای ……………………………………………………………………………………….۷

فصل دوم آشنایی با نرم افزار DIPS

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………۹
۲-۱- آشنایی با تصاویر استریو گرافیک……………………………………………………………………………… ۱۰
٢-١-١-تصاویر کروی……………………………………………………………………………………………………..١٠
٢-١-٢-استریونت………………………………………………………………………………………………………..۱۰
٢-١-٣-دیاگرام خطوط تراز……………………………………………………………………………………………. ١١
٢-١-۴-مخروط اصطکاک……………………………………………………………………………………………… ١١
٢-٢-کاربرد تصاویر استریو گرافیک برای تحلیل پایداری دیواره ها………………………………………………….١٢
۲-۲-۱- ریزش واژگونی ………………………………………………………………………………………………..۱۲
۲-۲-۱-۱- فراخواندن فایل اطلاعات درزه ها …………………………………………………………………………۱۲
۲-۲-۱-۲- نمایش قطب درزه ها بر روی استریونت ………………………………………………………………….۱۳
۲-۲-۱-۳- اضافه کردن صفحه شیب معدن به استریونت ………………………………………………………….۱۵
۲-۲-۱-۴- ساخت دسته درزه ها ……………………………………………………………………………………..۱۷
۲-۲-۱-۵- تعیین زاویه اصطکاک داخلی ……………………………………………………………………………….۱

۹۲-۲-۱-۶- رسم مخروط های تغییرات جهت داری دسته درزه ها …………………………………………………۲۰
۲-۲-۱-۷- رسم صفحه برای نشان دادن محدوده ریزش واژگونی ………………………………………………….۲۲
۲-۲-۱-۸- تعیین محدوده ی با پتانسیل ریزش واژگونی …………………………………………………………….۲۳
۲-۲-۱-۹- تعیین احتمال ریزش واژگونی ……………………………………………………………………………..۲۴
۲-۲-۲- ریزش صفحه ای ……………………………………………………………………………………………..۲۴
۲-۲-۲-۱- رسم bay light envelope برای صفحه شیب معدن ………………………………………………….۲۴
۲-۲-۲-۲- رسم مخروط اصطکاکی ……………………………………………………………………………………۲۵
۲-۲-۲-۳- تعیین محدوده با پتانسیل ریزش صفحه ای …………………………………………………………….۲۶
۲-۲-۲-۴- تعیین احتمال ریزش صفحه ای ………………………………………………………………………….. ۲۶
۲-۲-۳- ریزش گوه ای …………………………………………………………………………………………………..۲۷
۲-۲-۳-۱- تعیین محدوده باپتانسیل ریزش …………………………………………………………………………..۲۸
۲-۲-۴- ریزش دایرهای …………………………………………………………………………………………………۲۹

فصل سوم آشنایی با نرم افزار FLAC

مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………….. ۳۱
۳-۱-ویژگی های برنامه…………………………………………………………………………………………………… ۳۱
۳-۲-روش تحلیل مدل…………………………………………………………………………………………………….. ۳۳
۳-۲-۱-مرحله ایجاد مدل MODEL/STAGE ………..ا…………………………………………………………………. ۳۳
۳-۲-۲- مرحله ایجاد ساختمان مدل BUILD STAGE ……ا…………………………………………………….. ……۳۳
۳-۲-۳-مرحله انجام محاسبات SOLVE STAGE …….ا………………………………………………………………..۳۴
۳-۲-۴-مرحله ایجاد پلات PLOT STAGE …..ا…………………………………………………………………………۳۴
۳-۳-شروع برنامه START_UP …………….ا………………………………………………………………………….۳۴
۳-۴-مراحل استفاده از FLAC/SLOPEE …….ا………………………………………………………………………..۳۶
۳-۴-۱- آیتم های موجود در پنجره MODEL OPTION …..ا………………………………………………………….۳۶
۳-۴-۲- تنظیمات در شروع پروژه پایداری شیب ……………………………………………………………………..۳۸
۳-۴-۳ ایجاد مدل شیب ……………………………………………………………………………………………….۳۸
۳-۴-۵- تعیین مواد و خصوصیات آنها ………………………………………………………………………………….۴۲
۳-۴-۶- افزودن یک سطح ضعیف ( سطح میانی ) ………………………………………………………………. ۴۶
۳-۴-۷- تعیین سطح پیزومتریک …………………………………………………………………………………… ۴۹
۳-۴-۹- نصب ساختارهای تقویت کننده …………………………………………………………………………..۵۵
۳-۴-۱۱- تهیه خروجی نتایج حاصل شدهPRODUCING OUTPUT ………………………………..ا…………. .۶۵

فصل چهارم مقایسه نرمافزار FLAC و DIPS در خصوص پایداری شیب

نتیجه گیری …………………………………………………………………………………………………………….۷۰

منابع ……………………………………………………………………………………………………………………۷۱

چکیده لاتین ……………………………………………………………………………………………………………۷۲

فهرست شکل ها

شکل ۲-۱- نمای کلی از DIPS [۵]……………………….ا………………………………………………………….. ۹

شکل۲-۲- پنجره اطلاعات ناپیوستگیها[۵]…………………………………………………………………………….۱۲ شکل۲-۳-نمایش قطب ناپیوستگیها روی استریونت[۵]……………………………………………………………..۱۳ شکل۲-۴-نمایش دسته بندی نوع ناپیوستگی ها در استریونت[۵]……………………………………………….۱۴

شکل۲-۵- پنجره CONTOUR PLOT [۵]……ا………………………………………………………………………..۱۵

شکل۲-۶-پنجره Add Plane برای ایجاد صفحه جدید روی استریونت[۵]……………………………………………..۱۵ شکل۲-۷-صفحه نشان دهنده شیب معدن[۵]…………………………………………………………………………۱۶

شکل۲-۸- روکش خطوط تراز بر روی قطبها[۵]……………………………………………………………….ا………..۱۷ شکل۲-۹-پنجره Add Set Window [۵]……ا……………………………………………………………………………۱۸

شکل۲-۱۰- پنجره های در بر گیرنده دسته درزه ها[۵]………………………………………………………………..۱۸ شکل۲-۱۱-پنجره Chart [۵]……………………..ا………………………………………………………………………۱۹
شکل۲-۱۲-نمودار فراوانی خواص سطوح برای دسته درزه۴[۵]…………………………………………………… ۲۰ شکل۲-۱۳-پنجره Edit Sets [۵]…………………..ا…………………………………………………………………….۲۱ شکل۲-۱۴-نمایش مخروطهای تغییرات جهتداری[۵]………………………………………………………………….۲۱ شکل۲-۱۵-صفحه نشان دهنده محدوده لغزش[۵]…………………………………………………………………… ۲۲

شکل۲-۱۶- محدوده ناپایدار ریزش واژگونی[۵]……………………………………………………………………….. ۲۳
شکل۲-۱۷-Daylight Envelope[۵] ….ا…………………………………………………………………………………۲۵ شکل۲-۱۸-پنجره Add Cone [۵]…………..ا…………………………………………………………………………..۲۵ شکل۲-۱۹-ناحیه ناپایدار ریزش صفحهای[۵]………………………………………………………………………….۲۶

شکل۲-۲۱-نمای Pole Plot [۵]………………………………………ا………………………………………………..۲۹

شکل۳-۱- پنجره اصلی FLAC/SLOPE [۴]……ا…………………………………………………………………….۳۵
شکل۳-۲- پنجره MODEL OPTION [۴]…..ا……………………………………………………………………….۳۶

شکل۳-۳– پنجره ویرایش پارامتر های شیب[۴]……………………………………………………………………۳۹

شکل۳-۴- نمای مدل[۴]……………………………………………………………………………………………….۴۰
شکل۳-۵– مرز لایه بالایی توسط دو نقطه جدید ویرایش شده است[۴]……………………………………….۴۲

شکل۳-۶- پنجره تعیین مواد DEFINE MATERIAL [۴]…….ا………………………………………………………۴۴

شکل۳-۷- پنجره لیست مواد[۴]………………………………………………………………………………………۴۵
ش کل۳-۸– پنجــره لیــست مــواد در کــادر ویــرایش [۴]………………………………………………………….۴۶

شکل۳-۹- کادر ابزار سطح میانی[۴]…………………………………………………………………………………….. ۴۷

شکل۳-۱۰– تغییر مکان خط سطح میانی[۴]………………………………………………………………………………۴۷

شکل۳-۱۱– پنجره لیست خواص مواد سطح میانی[۴]……………………………………………………………………۴۸ شکل۳-۱۲– کادر ابزار در سطح پیزومتریک[۴]………………………………………………………………………………۵۰ شکل۳-۱۳– تغییر مکان سطح پیزومتریک توسط افزودن دو نقطه[۴]………………………………………………….. ۵۱

شکل۳-۱۴– فشار فعال آب در طول سطح شیب[۴]……………………………………………………………………… ۵۲ شکل۳-۱۵–نیروهای بکار گرفته شده متناظر با فشار آب در طول سطح شیب[۴]…………………………………… ۵۲

شکل۳-۱۶– پنجره APPLY VALUE در ابزار APPLY [۴]……ا…………………………………………………………….. ۵۳ شکل۳-۱۷– نیروهای ایجاد شده متناظر با فشارها[۴]…………………………………………………………………….۵۴ شکل۳-۱۸- کادر ابزار تقویت کننده ها[۴]…………………………………………………………………………………… ۵۶ شکل۳-۱۹– پنجره تعیین خواص المان های کابل ها[۴]……………………………………………………………………۵۷ شکل۳-۲۰– شبکه بندی[۴]……………………………………………………………………………………………………۶۲
شکل۳-۲۱– پنجره تعیین پارامترهای فاکتور ایمنی[۴]……………………………………………………………………. ۶۳ شکل۳-۲۲– پلات شکستگی ایجاد شده در سطح مدلی با شـبکه بنـدی و پارامترهـای زاویـه اصـطکاکداخلی و چسبندگی انتخاب شده برای محاسبه فاکتور ایمنی [۴]…………………………………………………………………………………. ۶۵

شکل۳-۲۳– پنجره انتخاب آیتم های پلات شکستگی………………………………………………………………………….۶۶ شکل۳-۲۴– پنجره تنظیم چاپ[۴]…………………………………………………………………………………………………۶۷

 

فصل اول
»کلیات«

1 -1 – روش های تحلیل پایداری دیواره ها 1 -1 -1 – روش تعادل حدی1 در این روش اصول استاتیک برای تعادل توده سنگ یا خاک بکار می رود در این صورت در موارد ریزش مـسطح ،گوهای سه بعدی و دایره ای و غیر دایره ای وقتی که نیروهای ناشی از وزن بر نیروهای مقاوم شامل چـسبندگی واصطکاک داخلی غلبه می کند مواد شروع به لغزیدن می کنند[۲].
1 -1 -2 – روش تحلیل تنش ها2
به کمک یکی از روش های عددی نظیر عناصر محدود٣ یا تفاوت های محدود۴ و یـا عناصـر مـرزی۵ نحـوه توزیـعتنش در توده سنگ مشخص می شود و از آنجا نقاطی که احتمال شکستن سنگ در آن نقاط بیشتر اسـت تعیـینمی شود شکست سنگ در نقاطی رخ خواهد داد که تمرکز تنش از مقاومت سنگ تجاوز نماید همچنـین در مـوردسنگ های درزه دار از روش عناصر مجزا و یا تحلیل تغییر شکل های غیر پیوسته می توان استفاده کرد این روشها به کمک کامپیوتر و با استفاده از نرم افزارهای مناسب بکار می روند [٢] .
1 -1 -3 – روش استفاده از تصاویر استریو گرافیک
با استفاده از تکنیک تصاویر استریو گرافیک توجیه فـضایی ناپیوسـتگی هـا مـشخص مـی شـود و بحرانـی تـرینوضعیت تعیین می شود به این ترتیب به سرعت می توان مکانیزم ریزش هایی که از نظر سینماتیکی امکان وقـوعدارند را تعیین نمود[٢].

1 Limiting Equilibrium
2 Stress Analysis
3 Finite Element Method
4 Finite Difference Method
5 Boundary Element Method
1 -2 – انواع شکست ها 1 -2 -1 – شکست صفحه ای
شکست صفحه ای وقتی اتفاق می افتد که امتداد یک ناپیوستگی زمین شناسی مثل امتداد یـک صـفحه درزه بـهموازات امتداد شیب دامنه گسترش می یابد اما شیب آن کمتر از زاویه شیب دامنه و زیـادتر از زاویـه اصـطحکاکداخلی می باشد[۲] .
1 -2 -2 – شکست گوه ای
شکست گوه ای وقتی اتفاق می افتد که دو ناپیوستگی به طور مورب( مایل ) در لبـه و دامنـه شـیب گـسترش ویکدیگر را قطع کنند و خط تقاطع آنها در دامنه شیب ظاهر می شود و گوه ای از سنگ کـه بـین ایـن دو صـفحهناپیوستگی وجود دارد در امتداد خط تقاطع سقوط می کند[٢].
یکی از شرایط شکست گـوه ای آن اسـت کـه شـیب خـط تقـاطع در صـفحه ناپویـستگی بایـد بزرگتـر از زاویـهاصطحکاک داخلی باشد .
1 -2 -3 – شکست قاشقی
شکست قاشقی در خاک یا سنگ های به شدت درزه دار یا سنگ های هوازده و ضعیف اتفاق می افتد. عمدتاﹰ این نوع شکست در شیب های خاکی مشاهده شده است و شکست وقتی اتفاق می افتد که ذرات خاک بـه طـور غیـرهمگون و پراکنده قرار داشته باشند ، همچنین ظاهر شدن آب در پای شیب و وجود ترک کششی در سطح شـیبو پشته لبه شیب می توانند موجب شکست قاشقی شوند.
این نوع شکست در موقع بررسی پایداری دیوارههای بسیار بلند در سنگ ، که در آنهـا جنبـه هـای سـاختاری بـاجهتداری تصادفی فرض شده است ، پله ها یا برش های جاده بـاربری در خـاک ، سـدهای لجـ نهـای فـرآوری وانباشتگاه های باطله اهمیت دارد[۹].
1 -2 -4 – شکست واژگونی
چنانچه بلوک سنگی که بر رو ی سطح شیب دار قرار دارد دارای ارتفاع زیاد و قاعـده کـم باشـد بلـوک سـنگی بـهجای لغزش میل به واژگون شدن دارد[١].
چهار حالت امکان دارد اتفاق بیفتد:
۱- اگر زاویه سطح شکست بزرگ تر از زاویه اصطحکاک داخلی و نسبتbh بزرگتر از تانژانت زاویـه سـطحشکست باشد بلوک سنگی لغزش حاصل خواهد کرد اما واژگون نخواهد شد.
۲- اگر زا ویه سطح شکست کوچکتر از زاویه اصطکاک داخلی و نسبت bh کوچکتر از تانژانـت زاویـه سـطحشکست باشد بلوک سنگی واژگون خواهد شد اما لغزش نخواهد کرد[٢] .
۳- اگر زا ویه سطح شکست بزرگتر از زاویه اصط کاک داخلی و نسبتbh کـوچکت ر از تانژانـت زاویـه سـطحشکست باشد بلوک سنگی ممکن است هم لغزش نموده و هم واژگون شود .
۴- اگر زاویه سطح شیب دار( سطح شکست) کوچکتر از زاویه اصطکاک داخلـی و نـسبتbh بزرگتـر ازتانژانت زاویه سطح شیب دار یا شکست باشد نه لغزش و نه واژگونی اتفاق خواهد افتاد .
به منظور تحلیل پایداری ، محاسبه فاکتور ایمنی به روش حد تعادل فقط برای حالات ۱ و ۲ امکـان پـذیر اسـت. برای حالاتی که بلوک واژگون خواهد شد فاکتور ایمنی به روش حد تعادل قابل محاسبه نخواهد بود.
1 -2 -5 – شکست سنگ ریزه ای
این نوع شکست در اثر تغییرات شرایط جوی و پر شدن شکاف سنگها در اثر بارندگی یخ بـستن و آب شـدن یـ خ-های داخل شکاف که موجب جدایش تکه سنگها از دامنه شیب می شود به وجود می آید. در اثر شکست سـنگریزه ای پایه پله ها و یا پای شیب پر از قطعات ریز و درشت سنگهایی است که از دامنه شیب سقوط مـی کننـد.
هم چنین هوازدگی و تخریب سنگهای خاص دامنه شیب ها می توانند موجب جمع شدن سنگ ریزه هـا در پـایشیب شوند شکست سنگ ریزه ای مشکلات چندانی در معادن روباز ایجـاد نکـرده انـد. بـه همـین دلیـل تعـدادمعدودی از متخصصین تلاش جهت توسعه مدل به منظور محاسبه فاکتور ایمنی نمودند که این معـدود مـدل هـانیز استفاده چندانی نداشته اند. به طور کلی اعتقاد بر این است که نحوه محاسـبه فـاکتور ایمنـی بـرای شکـستقاشقی در صورت نیاز می تواند برای شکست سنگ ریزه ای نیز مورد استفاده قرار گیرد[١].

آشنایی با نرم افزارهای Dips و FLAC  و مقایسه آنها در خصوص پایداری شیب

آشنایی با نرم افزارهای Dips و FLAC و مقایسه آنها در خصوص پایداری شیب

فصل دوم
»آشنایی با نرم افزار DIPS«

مقدمه
استفاده موثر از اطلاعات زمین شناسی توسط مهندسین ، بستگی بـه تـوان آنهـا در درک ایـن اطلاعـات دارد، تـاامکان مشارکت و کاربرد اطلاعات در طراحی فراهم گردد. در چنین مواردی رابطه سه بعدی هندسی بین عـوارضساختاری و دیواره ها بسیار مهم است زیرا این رابطه آزادی بلوک های سنگی را در سقوط یا لغزش کنترل خواهد کرد[٢].
DIPS با یک سری ابزار که در اختیار دارد توانایی و کاربردهای مختلفی برای آنالیز داده های زمـین شناسـی بـهصورت کیفی و کمی بر روی نقشه های استریونت دارد و یک دید هندسی مناسب بـرای تحلیـل هـای مختلـف از مجموعه ناپیوستگی و تاثیرشان بر روی هم ایجاد می کند.
شکل۲ -۱ -نما ی کلی از DIPS [۵]
2 -1 – آشنایی با تصاویر استریو گرافیک 2 -1 -1 -تصاویر کروی
اگر کره ای را در اطراف یک صفحه طوری در نظر بگیریم که مرکز آن روی صفحه باشد فصل مشترک صـفحه بـاسطح کره دایره عظیمه ای است که طبق تعریف ، تصویر کروی آن صفحه می باشد.
تصاویر استریو گرافیک برای نمایش تصاویر کروی در یک صفحه بکـار مـی رود بـرای تبـدیل تـصاویر کـروی بـهتصاویر استریو گرافیک ابتدا نقطه سمت الراس را پیدا می کنیم . برای اینکار از مرکز کره خطی بـر سـطح اسـتواعمود می کنیم تا سطح کره را در قسمت فوقانی در نقطه ای قطع کند.
این نقطه را نقطه سمت الراس می خوانند. سپس نقاط مختلف نیمدایره عظیمـه زیـرین را بـه وسـیله یـکسـ ری خطوط به این نقطه وصل می کنیم این خطوط سطح استوای کره را در نقاطی قطع می کنند از وصول کردن ایـننقاط به هم منحنی حاصل میشود که تصویر استریو گرافیک دایره عظیمه پایین میباشد. به عبارت دقیقتـر ایـنمنحنی تصویر استریو گرافیک صفحه خواهد بود.
2 -1 -2 -استریونت
استریونت یا شبکه استرو گرافیک شبکه ای است که از مجموعه ای از تصاویر استریوگرافیک صـفحات بـا امتـدادشمال جنوب و اختلاف شیب دو درجه تشکیل شده است برای تکمیـل شـبکه مجموعـه تـصاویر اسـتریوگرافیک دوایر موسوم به دوایر صغیره نیز رسم می شوند این دوایر فصل مشترک صفحات موازی یکدیگر و عمود بر امتـدادشمال جنوب با کره تصویر می باشند در واقع تصاویر کروی صفحات اول نـصف النهـارات کـره تـصویر بـا قطبـینشمال جنوب می باشند و دوایر صغیره مدارات این کره خواهند بود فاصـله زاویـه ای مـدارات نیـز دو درجـه مـیباشد[۶] . استریونتهای متعددی برای نمایش تصاویر استریو گرافیک خطوط و صفحات ارائه شده اند که معروفتـرین آن هـاشبکه های ولف و اشمیت می باشد.
مکانیزم تهیه شبکه در سیستم اشمیت با سیستم ولف متفاوت می باشد ولی نحوه استفاده از آن ها یکـسان اسـتدر شبکه ولف کلیه منحنی ها قوس هایی از دایره هستند در حالیکه در شبکه اشمیت تصاویر دوایر صـغیره قـوسهای دایره نیستند و برای رسم آن ها بایستی از نقطه یابی استفاده کرد[۶].
مزیت شبکه اشمیت نسبت به شبکه ولف در آنست که مساحت چهار گوشه های شـبکه در سـطح ایـن شـبکه بـایکدیگر تقریباﹰ یکسان است در حالیکه در شبکه ولف سطح این چهار گوشـه هـا در مرکـز شـبکه از سـطح چهـارگوشه های نظیر در حاشیه کوچکتر است. این پدیده باعث خواهد شد تصاویر رسم شـده شـکل واقعـی پدیـده را نشان ندهند .
2 -1 -3 -دیاگرام خطوط تراز
برای نشان دادن توزیع آماری درزهها و توجیه فضایی آنها از دیاگرام خطوط تراز میتوان استفاده کرد برای اینکـارموقعیت قطب صفحات درزهها در روی شبکه استریوگرافیک مشخص میشود .
پس از مشخص شدن عدد تمام نقاط تقاطع ، نقاطی را که دارای عدد مساوی هستند به یکدیگر وصل می شوند و منحنی های تراز بدست میآید . بنابر این چنانچه بطور نظری در منطقه ای تمام درزه ها با هم کاملاﹰ موازی باشند در شبکه تنها یک قطب خواهیم داشت .
2 -1 -4 -مخروط اصطکاک
مخروطی که محور آن عمود بر سـطح لغـزش و راس آن بـه سـطح متکـی بـوده و زاویـه راس آن باشـد مخـروطاصطکاک نامیده می شود و لازمه لغزش جسم ان است که بردار وزن خارج از مخروط فوق واقع باشد .
چنانچه یک بلوک به وزنW روی یک سطح شیبدار با شیب α قرار داشـته باشـد ، مولفـه در جهـت سـطح وزنیعنی Wsinα به لغزش بلوک کمک می کند و مولفه عمـود بـر سـطح وزن یعنـی Wcosα باعـث ایجـاد نیـرویاصطکاک معادل Wcosα*tanφمی شود که نیروی مقاوم در برابر لغزش می باشد چنانچـه چـسبندگی وجـودنداشته باشد لغزش زمانی رخ می دهد که Wsinα>Wcosα*tanφ باشد به عبارت دیگر شرط لغزش آنـست کـه φ<α باشد[۶] .
2 -2 -کاربرد تصاویر استریو گرافیک برای تحلیل پایداری دیواره ها 2 -2 -1 – ریزش واژگونی 2 -2 -1 -1 – فراخواندن فایل اطلاعات درزه ها با انتخاب گزینهOPEN از منویFILE پنجرهOPEN باز می شود و با انتخاب فایلی کـه اطلاعـات درزه هـا در
آن ثبت شده و زدن کلید OK پنجره داده ها باز میشود(شکل2 -2).
مـی تـوان بـا انتخـابPOLE PLOT در منـویVIEW موقعیـت درزه هـا را روی دایـره اسـتریونت مـشاهدهکرد(شکل2 -3).
نمایش قطبها در استریونت و برای اینکه عـلاوه بـر موقعیـت قطبهـا،دیگر مشخـصات درزه هـا را روی اسـتریونتببینیم کلید SYMBOLIC POLE PLOT را از منـویVIEW انتخـاب مـی کنـیم ، پنجـره SYMBOLICPOLE PLOT باز می شود در این پنجره با انتخاب SYMBOLIC POLE PLOT به جـایPOLE PLOT و هر مشخصه دیگری از درزه ها که می خواهیم دسته بندی بر اساس آن باشد و زدن کلید OK قطبها بـا دسـتهبندی خواسته شده بر روی استریونت نمایش داده می شوند(شکل2 -4).
برای مشاهده خطوط تراز مربوط به تمرکز قطبها بـر روی اسـتریونت ، کلیـدCONTROL PLOT را از منـویVIEW انخاب می کنیم پنجره CONTOUR PLOT باز می شود که خطوط تراز تمرکز قطبها را که با رنگهای مختلف از هم متمایز شده اند ، نمایش می دهد(شکل2 -5) .

[۵] CONTOUR PLOT شکل۲ -۵ – پنجره
2 -2 -1 -3 – اضافه کردن صفحه شیب معدن به استریونت
با استفاده از کلید ADD PLANE با حرکت موس روی استریونت و کلیـک روی نقطـه ای کـه معـادل شـیب وجهت شیب دیواره معدن است ( موقعیت موس در نوار پـایین نـرم افـزار نمـایش داده مـی شـود) پنجـرهADD PLANE باز می شود (شکل2 -6) و در صورتی که موقعیت صفحه دقیق نباشد می توان مختـصات دقیـق را دراین پنجره وارد کرد. کلید OK را می زنیم تا صفحه به همراه قطبش در استریونت اضافه شود (شکل2 -7).

شکل۲ -۷ -صفحه نشان دهنده شیب معدن[۵]
در صورتی که بخواهیم که قطبها و خطوط تراز تمرکز قطبها را با هم در یک نما ببینیم ابتدا بـه پنجـره POLEPLET می رویـم کـه موقعیـت قطبهـا را در اسـتریونت نمـایش مـی دهـد و بـا انتخـاب کلیـد OVERLAYCONTOURS خط وط ت راز نی ز ب ه اس تریونت اض افه م ی ش ود و ب رای دی د بهت ر در پنج ره ,MODECONTOUR OPTION را به حالت LLNES تغییر می دهیم در این صورت خطوط تراز بدون پرشدگی رسـممیشوند (شکل2 -8) .

برای مشخص کردن دسته درزه ها در منوی sets کلید add set window را انتخاب میکنیم و بـرای هـر دسـتهدرزه یک پنجره رسم می کنیم و بعد از رسم هر کدام ، پنجـرهadd set window بـاز مـی شـ ود (شـکل 2 -9) پنجره add set window بعد از تنظیمات لازم و زدن کلید ok پنجره رسم می شود (شکل2 -10).

شکل۲ -۱۰ – پنجره های در بر گیرنده دسته درزه ها[۵]
برای آشکار یا پنهان کردن پنجره هـا و صـفحات رسـم شـده بـر روی هـرview مـی تـوان از کلیـدهایshow .استفاده کرد show planes و window
2 -2 -1 -5 – تعیین زاویه اصطکاک داخلی
برای آنالیز پایداری درزه ها به مقدار زاویه اصطکاک روی سطح درزه ها احتیاج خواهیم داشت و برای اینکه زاویـهاصطحکاک داخلی سطوح درزه ها را تخمین بزنیم باید نمودار مربوط به فراوانی سطوح وسیع آنها را رسم کنیم .
برای رسم هر نمودار کلید chart را در منوی select انتخاب می کنیم و پنجره chart باز می شود(شکل2 -11). در قسمت surface , data to plot و در قسمت set filter دسته درزه ای را که می خواهیم زاویه اصـطحکاکآن را تخمین بزنیم ، انتخاب می کنیم و کلیدok را می زنیم نمودار مربوط به فر اوانـی سـطوح دسـته درزه رسـمخواهد شد (شکل2 -12) و با توجه به فراوانی نوع سطوح مختلف می توان یـک زاویـه اصـط کاک بـرای آن دسـتهدرزه ، تخمین زد.

2 -2 -1 -6 – رسم مخروط های تغییرات جهت داری دسته درزه ها
از مخروط های تغییرات برای تحلیل واژگونی استفاده می شود و برای اضافه کردن مخروط تغییرات به اسـتریونتاز منوی edit sets ، sets را انتخاب می کنیم پنجره edit sets باز می شود(شکل2 -13) . گزینـهweighted را برای نوع صفحات انتخاب می کنیم و صفحاتweighted در ایـن پنجـره لیـست مـی شـوند. تمـام صـفحات رارا تیک two standard deviation , one standard deviation , variability انتخاب می کنیم و گزینه هایمی زنیم و کلیدok را می زنـیم و مخـروط تغییـرات جهـت داری روی دسـته درزه هـا در اسـتریونت رسـم مـیشود(شکل2 -14). تعداد مخروطهایی که باید رسم شود با توجه به گسترش دسته درزه ها مشخص می شود.


مقطع : کارشناسی ارشد

قیمت 25 هزار تومان

خرید فایل pdf به همراه فایلword

قیمت:35هزار تومان